การพัฒนารูปแบบการจัดการเรียนรู้โดยใช้ชุมชนเป็นฐานร่วมกับกระบวนการแก้ปัญหา เพื่อส่งเสริมความสามารถในการแก้ปัญหาทางคณิตศาสตร์ ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาข้อมูลพื้นฐาน สร้างและตรวจสอบคุณภาพ ทดลองใช้ และประเมินผลรูปแบบการจัดการเรียนรู้โดยใช้ชุมชนเป็นฐานร่วมกับกระบวนการแก้ปัญหาเพื่อส่งเสริมความสามารถในการแก้ปัญหาทางคณิตศาสตร์ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 ใช้ระเบียบวิธีวิจัยและพัฒนา 4 ขั้นตอน กับนักเรียน ม.1 โรงเรียนบ้านป่าแดงห้วยหลวง 7 คน และโรงเรียนอนุบาลบ้านพระเนตร 19 คน เครื่องมือวิจัยได้แก่ รูปแบบการจัดการเรียนรู้พร้อมคู่มือ แบบทดสอบวัดความสามารถในการแก้ปัญหาทางคณิตศาสตร์ และแบบสอบถามความพึงพอใจ วิเคราะห์ด้วยร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน E1/E2, E.I., t-test for Dependent Samples และ Effect Size พบว่า 1) นักเรียนขาดการเชื่อมโยงคณิตศาสตร์กับชีวิตจริง ทุกภาคส่วนต้องการรูปแบบการเรียนรู้เชิงรุกโดยใช้ชุมชนเป็นฐาน 2) รูปแบบที่พัฒนาขึ้นมี 6 องค์ประกอบ ใช้กระบวนการ 5P Model ได้แก่ Perceiving the Problem, Planning the Strategy, Performing the Process, Proving the Reasonableness และ Presenting to the Community ผู้เชี่ยวชาญประเมินภาพรวมระดับมากที่สุด ( = 4.84–4.89) 3) ทั้งสองกลุ่มมีคะแนนหลังเรียนสูงกว่าก่อนเรียนอย่างมีนัยสำคัญที่ระดับ .05 กลุ่มประชากรหลัก E1/E2 = 86.26/85.24, E.I. = 0.6976 (t = 8.57, d = 3.24) กลุ่มขยายผล E1/E2 = 86.60/84.74, E.I. = 0.7073 (t = 16.62, d = 3.81) 4) ทั้งสองกลุ่มมีความพึงพอใจระดับมากที่สุด (μ = 4.77 และ 4.74 ตามลำดับ) และมีความมั่นใจในการแก้ปัญหาในชีวิตจริง
Article Details
เอกสารอ้างอิง
กระทรวงศึกษาธิการ. (2560). ตัวชี้วัดและสาระการเรียนรู้แกนกลาง กลุ่มสาระการเรียนรู้คณิตศาสตร์ (ฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2560) ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551. โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย.
กฤษณา สร้อยทิพย์ (2565). การพัฒนาการจัดการเรียนรู้โดยใช้บริบทเป็นฐานร่วมกับกระบวนการโพลยา เพื่อส่งเสริมความสามารถในการแก้ปัญหาทางคณิตศาสตร์ เรื่อง อัตราส่วน สัดส่วน และร้อยละ สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1. Journal of Interdisciplinary Innovation Review, 6(5), 105–119.
ชัยยงค์ พรหมวงศ์. (2556). การทดสอบประสิทธิภาพสื่อหรือชุดการสอน. วารสารศิลปากรศึกษาศาสตร์วิจัย, 5(1), 7–19.
ชุติมณฑ์ โสชัยยันต์. (2565). การพัฒนาความสามารถในการแก้ปัญหาทางคณิตศาสตร์โดยใช้การจัดการเรียนรู้โดยใช้ปัญหาเป็นฐานร่วมกับสื่อดิจิทัล เรื่อง อัตราส่วน สัดส่วน และร้อยละ สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1.วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม.
ทิศนา แขมมณี. (2566). ศาสตร์การสอน: องค์ความรู้เพื่อการจัดกระบวนการเรียนรู้ที่มีประสิทธิภาพ (พิมพ์ครั้งที่ 26). สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
บันทึกการประชุม PLC กลุ่มสาระการเรียนรู้คณิตศาสตร์. (2566). บันทึกการประชุม PLC กลุ่มสาระการเรียนรู้คณิตศาสตร์. โรงเรียนบ้านป่าแดงห้วยหลวง.
ผกาพรรณ วะนานาม. (2564). การพัฒนารูปแบบการจัดการเรียนรู้ตามแนวคิดการใช้ปัญหาเป็นฐานร่วมกับกระบวนการแก้ปัญหาของโพลยา เพื่อส่งเสริมทักษะการแก้ปัญหาทางคณิตศาสตร์ สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1. วิทยานิพนธ์ปริญญาดุษฎีบัณฑิต มหาวิทยาลัยนเรศวร. ฐานข้อมูลเครือข่าย ThaiLIS. https://tdc.thailis.or.th/
ภัทรีบูรณ์ มุ่งงาม. (2567). การพัฒนารูปแบบการสอนโดยใช้แนวคิดเชิงออกแบบร่วมกับกรอบความคิดแบบเติบโตเพื่อเสริมสร้างทักษะการคิดเชิงนวัตกรรมและจิตนวัตกรรม สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น. วิทยานิพนธ์ปริญญาดุษฎีบัณฑิต มหาวิทยาลัยพะเยา.
มัฮดี แวดราแม. (2568). โปรแกรมวิเคราะห์คุณภาพข้อสอบ. โปรแกรมคอมพิวเตอร์. คณะศึกษาศาสตร์
มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วิทยาเขตปัตตานี.
โรงเรียนบ้านป่าแดงห้วยหลวง. (2566). รายงานการประเมินตนเองของสถานศึกษา โรงเรียนบ้านป่าแดงห้วยหลวง ประจำปี 2566.
ศราวุฒิ ช่วยเงิน. (2564). การพัฒนากิจกรรมการเรียนรู้บนเว็บแอปพลิเคชันโดยใช้แนวคิดการเรียนรู้อิงประสบการณ์และชุมชนเป็นฐานเพื่อส่งเสริมความสามารถด้านการพัฒนาอย่างยั่งยืนสำหรับนักเรียนมัธยมศึกษาตอนต้น.วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
สถาบันทดสอบทางการศึกษาแห่งชาติ. (2566). รายงานผลการทดสอบทางการศึกษาระดับชาติขั้นพื้นฐาน (O-NET) ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 ปีการศึกษา 2565.
สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี. (2560). คู่มือการใช้หลักสูตรกลุ่มสาระการเรียนรู้คณิตศาสตร์ (ฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2560) ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551 ระดับมัธยมศึกษาตอนปลาย. โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย.
สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี. (2566). ผลการประเมิน PISA 2022 บทสรุปสำหรับผู้บริหาร.
สมนึก กำลังเดช. (2566). การพัฒนารูปแบบการจัดการเรียนรู้เพื่อส่งเสริมการแก้ปัญหาเชิงสร้างสรรค์สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5. วิทยานิพนธ์ปริญญาดุษฎีบัณฑิต มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.
สมบัติ ท้ายเรือคำ (2567). หลักสูตรการพัฒนางานวิชาการด้วยการวิจัยและพัฒนา: เอกสารประกอบการอบรมโครงการพัฒนาสมรรถนะขั้นสูงของบุคลากรทางการศึกษา. คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่
สมบัวคำ กองสิงห์. (2567). การพัฒนารูปแบบการจัดการเรียนรู้ด้วยกระบวนการแก้ปัญหา DCP2C เพื่อพัฒนาผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนและความสามารถในการแก้ปัญหาทางคณิตศาสตร์ เรื่อง ภาคตัดกรวย สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4. Journal of Buddhist Education and Research, 10(4), 262–278.
อัมพร ม้าคนอง. (2553). ทักษะและกระบวนการทางคณิตศาสตร์: การพัฒนาเพื่อพัฒนาการ. สำนักพิมพ์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
Carlisle, S. K., Gourd, K., Rajkhan, S., & Nitta, K. (2017). Assessing the impact of community-based learning on students: The Community Based Learning Impact Scale (CBLIS). Journal of Service-Learning in Higher Education, 6, 1–19.
Cascio, J. (2020). Facing the age of chaos. Medium. https://medium.com/@cascio/facing-the-age-of-chaos-b00687b1f51d
Jonassen, D. H. (2000). Toward a design theory of problem solving. Educational Technology: Research and Development, 48(4), 63–85. https://doi.org/10.1007/BF02300500
Kolb, D. A. (2015). Experiential learning: Experience as the source of learning and development (2nd ed.). Pearson FT Press.
Lave, J., & Wenger, E. (1991). Situated learning: Legitimate peripheral participation. Cambridge University Press.
Liljedahl, P. (2020). Building thinking classrooms in mathematics, grades K-12: 14 teaching practices for enhancing learning. Corwin Press.
OECD. (2018). The future of education and skills: Education 2030. OECD Publishing.
OECD. (2023). PISA 2022 assessment and analytical framework. OECD Publishing. https://doi.org/10.1787/dfe0bf9c-en
Piaget, J. (1952). The origins of intelligence in children (M. Cook, Trans.). International Universities Press.
Piaget, J. (1972). Intellectual evolution from adolescence to adulthood. Human Development, 15(1), 1–12. https://doi.org/10.1159/000271225
Schoenfeld, A. H. (1992). Learning to think mathematically: Problem solving, metacognition, and sense-making in mathematics. In D. A. Grouws (Ed.), Handbook of research on mathematics teaching and learning (pp. 334–370). Macmillan.
Smith, G. A. (2002). Place-based education: Learning to be where we are. Phi Delta Kappan, 83(8), 584–594. https://doi.org/10.1177/003172170208300806
Vygotsky, L. S. (1978). Mind in society: The development of higher psychological processes (M. Cole, V. John-Steiner, S. Scribner, & E. Souberman, Eds. & Trans.). Harvard University Press.
Wijayanti, P., & Winslow, C. (2020). Mathematical problem solving in a community of practice. Educational Studies in Mathematics, 103(1), 1–18. https://doi.org/10.1007/s10649-019-09923-2
World Economic Forum. (2023). Future of jobs report 2023. World Economic Forum.
