แนวทางเพื่อพัฒนาการขับเคลื่อนสมรรถนะครูสู่ห้องเรียนทักษะดิจิทัล

kanawud Naulplung; Taweesak    Phetsup

ผู้แต่ง

kanawud Naulplung มหาวิทยาลัยเกริก
Taweesak Phetsup มหาวิทยาลัยเกริก

คำสำคัญ:

ผู้อำนวยความสะดวกดิจิทัล, สมรรถนะครู,ห้องเรียนดิจิทัล,สังคม 5.0

บทคัดย่อ

บทความวิชาการฉบับนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อนำเสนอ "แนวคิดนำทางผู้บริหาร" (Executive Compass) ในฐานะกลไกเชิงยุทธศาสตร์เพื่อขับเคลื่อนสมรรถนะครูสู่ห้องเรียนดิจิทัลในยุคสังคม 5.0 (Society 5.0) โดยชี้ให้เห็นว่าหัวใจสำคัญมิใช่เพียงการจัดหาเทคโนโลยีเชิงกายภาพ หากแต่คือการบริหารความเปลี่ยนแปลงด้วยวิสัยทัศน์เชิงรุกของผู้บริหารสถานศึกษาที่ต้องปรับเปลี่ยนบทบาทสู่การเป็น "ผู้อำนวยความสะดวกดิจิทัล" (Digital Facilitator) แนวคิดนำทางนี้มุ่งเน้นการสร้างพื้นฐานความมั่นคงทางจิตวิทยา (Psychological Safety) ในองค์กร เพื่อให้บุคลากรครูเกิดความรู้สึกปลอดภัยในการทดลองสร้างสรรค์นวัตกรรมการเรียนรู้ใหม่ ๆ โดยปราศจากความกังวลต่อความผิดพลาด ควบคู่กับการนำเทคโนโลยีมาใช้เพื่อลดภาระงานธุรการและคืนเวลาสู่การดูแลผู้เรียนอย่างแท้จริง การขับเคลื่อนสถานศึกษาเข้าสู่ยุคสังคม 5.0 ก้าวข้ามขีดจำกัดเพียงการจัดสรรเทคโนโลยี แต่คือศิลปะการบริหารจัดการความเปลี่ยนแปลงที่ต้องอาศัยวิสัยทัศน์เชิงรุกจากผู้บริหารสถานศึกษา นอกจากนี้ ผู้บริหารควรส่งเสริมระบบ "พี่เลี้ยงดิจิทัลแบบย้อนกลับ" (Reverse Mentoring) เมื่อผู้บริหารสามารถหลอมรวมคุณค่าแห่งความเป็นมนุษย์เข้ากับนวัตกรรมล้ำสมัยได้อย่างลงตัว และนำพาสถานศึกษาจะเปลี่ยนผ่านสู่ระบบนิเวศการเรียนรู้อัจฉริยะที่พร้อมสร้างแรงบันดาลใจและเพื่อพัฒนาการขับเคลื่อนสมรรถนะครูสู่ห้องเรียนทักษะดิจิทัลเตรียมความพร้อมให้ผู้เรียนเติบโตอย่างสง่างามในโลกอนาคต

เอกสารอ้างอิง

จิราภรณ์ ศรีอุบล. (2564). การจัดการเรียนรู้ในยุคการศึกษา 5.0. วารสารประสานวิชาการ บัณฑิตศึกษา มหาวิทยาลัยราชภัฏสุรินทร์,15(2), 45–57.

ชวนคิด มะเสนา. (2559). การพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ในองค์กร. อุบลราชธานี: มหาวิทยาลัยราชภัฏอุบลราชธานี.

ฐิตินันท์ น้อนนิ่ม. (2568). พฤติกรรมการส่งเสริมทักษะดิจิทัลให้ครูของผู้บริหารสถานศึกษาที่ส่งผลต่อคุณภาพการจัดการเรียนในยุคสังคมอัจฉริยะ 5.0 ของครูสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษานครปฐม เขต 2. [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยเกริก.

ณัฐพงษ์ พัฒนพงษ์. (2562). การพัฒนาทักษะดิจิทัลในครูยุคใหม่. กรุงเทพฯ: สถาบันการเรียนรู้ตลอดชีวิต.

บริษัท โทรคมนาคมแห่งชาติ จำกัด มหาชน. (2568), NT Smart Classroom: โซลูชันห้องเรียนอัจฉริยะเพื่อการเรียนรู้แห่งอนาคต. https://www.ntplc.co.th

พิมพันธ์ เดชะคุปต์. (2561). การศึกษาและวิชาชีพครู. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

ยืน ภู่วรวรรณ. (2564, 24 มิถุนายน). ความสำคัญของทักษะดิจิทัล. Learning. https://learning.edp.ku.ac.th

วิจารณ์ พานิช. (2557). วิถีสร้างการเรียนรู้เพื่อศิษย์ (พิมพ์ครั้งที่ 3). กรุงเทพฯ: ตถาตา พลับลิเคชั่น.

วิริยะ ฤาชัยพานิชย์. (2567). การศึกษาไทยกับการเข้าก้าวเข้าสู่ยุค Society 5.0 [บทความพิเศษ]. Thai.org.

สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษานครปฐม เขต 2. (2566). รายงานผลการดำเนินงานประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2567. นครปฐม: สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษานครปฐม เขต 2.

สำนักงานคณะกรรมการข้าราชการพลเรือน. (2560). ทักษะด้านดิจิทัลของข้าราชการและบุคลากรภาครัฐเพื่อการปรับเปลี่ยนเป็นรัฐบาลดิจิทัล.

สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2567). นโยบายและแนวปฏิบัติเกี่ยวกับการจัดตั้งและการดำเนินงานชุมชนแห่งการเรียนรู้ทางวิชาชีพ (PLC) เพื่อยกระดับคุณภาพการศึกษา. สำนักพัฒนาระบบบริหารงานบุคคลและนิติการ.

อันธิกา ปริญญานิลกุล และคณะ. (2563). ทักษะดิจิทัลที่จำเป็นต่อการปฏิบัติงานของผู้ประกอบวิชาชีพในธุรกิจโรงแรมไทย: กรณีศึกษาโรงแรมในเครือดุสิต อินเตอร์เนชั่นแนล ในเขตกรุงเทพมหานคร [รายงานการวิจัย]. กรุงเทพฯ: วิทยาลัยดุสิตธานี.

Blendata. (ม.ป.ป.). AI และ Big Data เทคโนโลยีสำคัญสู่ยุค Society 5.0. https://blendata.co/th/blog/society-5-0

UNESCO. (2018). Digital skills critical for jobs and social inclusion. https://en.unesco.org/news/digital-skills-critical-jobs-and-social-inclusion

University of Bath. (2025). Your digital and culture. https://www.bath.ac.uk/guides/your-digital-and-culture/

Jack Welch. (2001). Jack: Straight from the gut. New York: Warner Books.