ความสัมพันธ์ของสมรรถนะนักบัญชีดิจิทัลส่งผลต่อคุณภาพรายงานทางการเงินของสถาบันอุดมศึกษาเอกชนแห่งประเทศไทย

ปาลิดา  เชษฐ์ขุนทด

ผู้แต่ง

ปาลิดา เชษฐ์ขุนทด คณะบริหารธุรกิจและเทคโนโลยีสารสนเทศ วิทยาลัยนครราชสีมา

คำสำคัญ:

สมรรถนะนักบัญชีดิจิทัล, คุณภาพรายงานทางการเงิน, สถาบันอุดมศึกษาเอกชน

บทคัดย่อ

การวิจัยในครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษา 1) ความสัมพันธ์ระหว่างสมรรถนะนักบัญชีดิจิทัลกับคุณภาพรายงานทางการเงินของสถาบันอุดมศึกษา และ 2) ผลกระทบของสมรรถนะนักบัญชีดิจิทัลที่มีต่อคุณภาพรายงานทางการเงินของสถาบันอุดมศึกษา ประชากรที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ ผู้ทำบัญชีของสถาบันอุดมศึกษาเอกชน จำนวน 64 คน ใช้การสำรวจแบบสำมะโน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ แบบสอบถาม สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ ได้แก่ ค่าความถี่ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ค่าสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์ของเพียร์สันและการวิเคราะห์ถดถอยพหุคูณนำเข้าทุกตัวแปร ผลการวิจัยพบว่า ผู้ทำบัญชีของสถาบันอุดมศึกษาเอกชนมีความคิดเห็นต่อสมรรถนะนักบัญชีดิจิทัลโดยรวมอยู่ในระดับมากที่สุด โดยด้านจรรยาบรรณวิชาชีพและทัศนคติมีค่าเฉลี่ยสูงสุด รองลงมาคือ ด้านทักษะการปฏิบัติงาน ด้านการปรับตัวให้พร้อมสู่ยุคดิจิทัล ด้านทักษะการปฏิสัมพันธ์และการสื่อสาร และด้านความรู้ทางวิชาชีพ และความคิดเห็นต่อคุณภาพรายงานทางการเงินโดยรวมอยู่ในระดับมากที่สุด โดยด้านความถูกต้องและเชื่อถือได้มีค่าเฉลี่ยสูงสุด รองลงมาคือ ด้านความเกี่ยวข้องกับการตัดสินใจ ด้านความสามารถเปรียบเทียบได้ และด้านความสามารถเข้าใจได้ ผลการทดสอบความสัมพันธ์พบว่า สมรรถนะนักบัญชีดิจิทัลทั้ง 3 ด้าน มีความสัมพันธ์เชิงบวกกับคุณภาพรายงานทางการเงินของสถาบันอุดมศึกษาเอกชนอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .01 โดยมีค่าสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์อยู่ระหว่าง .638 ถึง .841 และ ผลการวิเคราะห์ถดถอยพหุคูณพบว่า สมรรถนะนักบัญชีดิจิทัลสามารถร่วมกันพยากรณ์คุณภาพรายงานทางการเงินของสถาบันอุดมศึกษาเอกชนได้ร้อยละ 81.5 (R² = .815) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .01 ผลวิจัยนี้ช่วยยืนยันและสนับสนุนทฤษฎีสมรรถนะว่า ทุนมนุษย์ โดยเฉพาะสมรรถนะด้านดิจิทัลของนักบัญชี เป็นปัจจัยเชิงกลยุทธ์สำคัญที่ส่งผลโดยตรงต่อคุณภาพของข้อมูลสารสนเทศทางการเงินในบริบทของสถาบันอุดมศึกษา และยังมีส่วนช่วยให้องค์กรสามารถจัดลำดับความสำคัญในการลงทุนเพื่อพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ได้อย่างมีประสิทธิภาพ โดยมุ่งเน้นการเสริมสร้างสมรรถนะดิจิทัลในด้านที่ส่งผลกระทบสูงที่สุดต่อคุณภาพรายงานทางการเงินก่อน ตลอดจนกำหนดเป็นเกณฑ์มาตรฐานในการคัดเลือก และประเมินผลการปฏิบัติงานของนักบัญชีดั้งเดิมสู่การเป็นนักบัญชีดิจิทัล นอกจากนี้สถาบันการศึกษาสามารถนำไปใช้เป็นกรอบแนวคิดในการปรับปรุงหลักสูตรการศึกษาสาขาวิชาการบัญชี โดยการบูรณาการทักษะด้านเทคโนโลยีสารสนเทศและการวิเคราะห์ข้อมูลเข้ากับหลักสูตร เพื่อผลิตบัณฑิตให้มีสมรรถนะที่สอดคล้องกับความต้องการและบริบทการดำเนินงานขององค์กรในยุคปัจจุบัน

เอกสารอ้างอิง

จิตต์ศุภางค์ แก้วคำ, สุพัตรา โสระธิวา, ภัทราพร ภาระนาค และ ฉัตรรัชดา วิโรจน์รัตน์. (2568). ผลกระทบของความฉลาดทางวิชาชีพบัญชียุคดิจิทัลที่มีต่อประสิทธิภาพการปฏิบัติงานและความสำเร็จในการปฏิบัติงานของนักบัญชีในประเทศไทย. วารสารการพัฒนาชุมชนและสังคม, 12(3), 259–284.

จีระภา ยะโส, สลักจิต นิลผาย และ อัครวิชช์ รอบคอบ. (2567). ผลกระทบของสมรรถนะนักบัญชียุคดิจิทัลที่มีต่อคุณภาพของรายงานทางบัญชีภาครัฐ: สถานศึกษาสังกัดสำนักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา. วารสารวิทยาการจัดการ มหาวิทยาลัยราชภัฏอุดรธานี, 6(4), 60–70.

ณฐา ธรเจริญกุล. (2561). สมรรถนะของพนักงานบัญชีที่ส่งผลต่อประสิทธิผลการทำงาน: กรณีศึกษาสถานประกอบการธุรกิจอุตสาหกรรม อำเภอเมือง จังหวัดสมุทรปราการ. วารสารวิชาการสมาคมสถาบันอุดมศึกษาเอกชนแห่งประเทศไทย, 24(1), 58–70.

ณัฐชนน น้านิรัตศัย. (2562). ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อคุณภาพรายงานทางการเงินตามมาตรฐานการรายงานทางการเงินสำหรับกิจการที่ไม่มีส่วนได้เสียสาธารณะของวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อมในเขตพัฒนาพิเศษเฉพาะกิจ. [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์.

ธานินทร์ ศิลป์จารุ. (2555). การวิจัยและวิเคราะห์ข้อมูลทางสถิติด้วย SPSS และ AMOS (พิมพ์ครั้งที่ 13). บิสซิเนสอาร์แอนด์ดี.

ปรียาณัฐ มิรัตนไพร. (2566). ผลกระทบของสมรรถนะการทำบัญชีดิจิทัลที่มีต่อผลสัมฤทธิ์การปฏิบัติงานของนักวิชาการเงินและบัญชีสถาบันอุดมศึกษาของรัฐในประเทศไทย [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยมหาสารคาม.

สภาวิชาชีพบัญชี ในพระบรมราชูปถัมภ์. (ม.ป.ป.). จรรยาบรรณของผู้ประกอบวิชาชีพบัญชี. https://www.tfapa.or.th

สภาวิชาชีพบัญชี ในพระบรมราชูปถัมภ์. (2561, 27 พฤศจิกายน). ข้อบังคับสภาวิชาชีพบัญชี ว่าด้วยจรรยาบรรณของผู้ประกอบวิชาชีพบัญชี พ.ศ. 2561. ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 135 ตอนพิเศษ 301 ง. หน้า 17–25.

สภาวิชาชีพบัญชี ในพระบรมราชูปถัมภ์. (2563). บทบาทนักบัญชีในโลกอนาคตจากนักบัญชีสู่นักบัญชีนวัตกร. https://www.tfac.or.th/Article/Detail/126212

สำนักงานปลัดกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม. (ม.ป.ป.). ประกาศคณะกรรมการการอุดมศึกษา เรื่อง หลักเกณฑ์การจัดทำบัญชีและรายงานงบการเงินประจำปีของสถาบันอุดมศึกษาเอกชน พ.ศ. 2547. https://www.ops.go.th/th/about/ccphe/laws-private-higher-education/download/5306/11710/16

สิริพรรณ์ โกมลรัตน์มงคล. (2562). ปัจจัยที่ส่งผลต่อคุณภาพรายงานทางการเงินของรัฐวิสาหกิจในประเทศไทย [สารนิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยศรีปทุม.

สุนันทา สังขทัศน์. (2568). ความสัมพันธ์ระหว่างทักษะวิชาชีพบัญชีกับความสำเร็จในการปฏิบัติงานของนักบัญชียุคดิจิทัลในสำนักงานบัญชี จังหวัดนนทบุรี. วารสารวิทยาการจัดการปริทัศน์, 27(2), 42–56.

สุภาภรณ์ หอมหวน. (2567). สมรรถนะนักบัญชีสมัยใหม่ที่ส่งผลต่อคุณภาพรายงานทางการเงินของนักบัญชีธุรกิจ SMEs ประเภทวิสาหกิจขนาดกลาง กลุ่มกิจการผลิตในประเทศ. [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยมหาสารคาม.

อริยา สรศักดา. (2562). สมรรถนะของนักวิชาชีพบัญชีในยุคดิจิทัลเพื่อพัฒนาคุณภาพ [สารนิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์.

Cochran, W. G. (1977). Sampling techniques (3rd ed.). John Wiley and Sons.

Duska, R. F., Duska, B. S. and Ragatz, J. A. (2018). Accounting ethics (3rd ed.). Wiley Blackwell

International Federation of Accountants. (2019). International Education Standard 2, 3: Professional skills. https://www.ifac.org

Jones and Smith. (2018). Evidence on the proliferation of non-GAAP adjustments and the transparency of the related disclosures (KPMG Grant Report). International Association for Accounting Education and Research (IAAER).

Ndakutigi and Okoroigwe (2025). Digitalization of accounting practices and financial reporting quality: The experience of professional accountants in Nigeria. International Journal of Latest Technology in Engineering, Management & Applied Sciences, 14(1), 277–285.

Rovinelli, R. J. and Hambleton, R. K. (1977). On the use of content specialists in the assessment of criterion-referenced test item validity. Tijdschrift voor Onderwijsresearch, 2(2), 49–60.