การย้ายถิ่นข้ามชาติ: การสร้างและธำรงรักษาเครือข่ายทางสังคมของ แรงงานพม่าหญิงในเมืองเชียงใหม่ การย้ายถิ่นข้ามชาติ: การสร้างและธำรงรักษาเครือข่ายทางสังคมของแรงงานหญิงพม่าในเมืองเชียงใหม่

บทคัดย่อ

บทความนี้มาจากส่วนหนึ่งของงานวิจัย เพื่อศึกษาการย้ายถิ่นข้ามชาติ การสร้างและธำรงรักษาเครือข่ายทางสังคมของแรงงานพม่าหญิงในเมืองเชียงใหม่ มีวัตถุประสงค์ดังนี้ 1) อธิบายปรากฏการณ์การย้ายถิ่นข้ามชาติของแรงงานพม่าหญิง 2) เพื่อวิเคราะห์แรงจูงใจทางสังคมและเศรษฐกิจของแรงงานพม่าหญิงที่ย้ายถิ่นไปยังประเทศปลายทางและ 3) เพื่อศึกษาการสร้างและการธำรงรักษาเครือข่ายทางสังคมของแรงงานพม่าหญิงในพื้นที่ปลายทาง ระเบียบวิธีการวิจัยใช้แบบผสมผสานทั้งการวิจัยเชิงปริมาณและเชิงคุณภาพ ผลการศึกษาพบว่า สถานการณ์ความไม่มั่นคงทางการเมือง ความขัดแย้งทางเชื้อชาติ และความขัดแย้งทางวัฒนธรรมที่เกิดขึ้นในประเทศสาธารณรัฐแห่งสหภาพเมียนมา ผลักดันให้ผู้ย้ายถิ่นข้ามพรมแดนมายังประเทศไทยซึ่งมีอาณาเขตชายแดนติดต่อกัน สภาวะเศรษฐกิจที่ย่ำแย่ของพื้นที่ต้นทางก็เป็นปัจจัยสำคัญอีกประการที่จูงใจในการย้ายถิ่นเข้ามาทำงานในเมืองเชียงใหม่ ประเทศไทย เมื่อพิจารณาถึงแรงจูงใจในการย้ายถิ่น พบว่าแรงงานข้ามชาติพม่าหญิงมีแรงจูงใจทางสังคมในระดับที่น้อยกว่าแรงจูงใจทางเศรษฐกิจ  โดยแรงจูงใจทางสังคมมีค่าเฉลี่ยรวมอยู่ที่ 2.87 ส่วนแรงจูงใจในด้านเศรษฐกิจมีค่าเฉลี่ยรวมอยู่ที่ 3.72 ก่อนการย้ายถิ่น ผู้ย้ายถิ่นมีเครือข่ายทางสังคมแบบหลวมๆ ในพื้นที่ปลายทาง ภายหลังที่ได้ย้ายถิ่นเข้ามาในประเทศไทย แรงงานข้ามชาติพม่าหญิงมีการสร้างเครือข่ายทางสังคมแบบแน่นแฟ้นกับแรงงานข้ามชาติด้วยกัน เพื่อตอบสนองความต้องการและเพื่อรองรับกับการปรับตัวกับสถานการณ์ที่ไม่คุ้นเคยในสังคมพื้นที่ปลายทาง โดยเครือข่ายทางสังคมและความสัมพันธ์ทางสังคมมักเกิดขึ้นในที่ทำงาน สถานที่งานก่อสร้าง วัด หรือ โบสถ์  การศึกษายังพบแนวทางในการสร้างเครือข่ายและธำรงรักษาเครือข่ายทางสังคมของแรงงานข้ามชาติพม่าหญิง คือ 1) การพัฒนาสภาพแวดล้อมและสถานการณ์ที่เอื้ออำนวยและกระตุ้นเครือข่ายทางสังคมโดยการพัฒนากิจกรรมทางสังคม และมีการบริหารเครือข่ายทางสังคมนั้น 2) การสร้างองค์กรเครือข่าย และ 3) การชักจูงแรงงานข้ามชาติพม่าหญิงให้มามีส่วนร่วมและเป็นสมาชิกเพื่อให้การช่วยเหลือเมื่อเกิดปัญหาทางสังคมและเศรษฐกิจ